خودارضایی تحریک اندام تناسلی توسط خود فرد است که باعث تحریک و لذت جنسی می شود، معمولا لذت به حد ارگاسم (اوج لذت جنسی) میرسد. خودارضایی رفتاری بسیار معمولی است، حتی در میان افرادی که یک شریک جنسی دارند. نتایج یک مطالعه نشان میدهد که 95٪ از مردان و 89٪ از زنان عمل خودارضایی را انجام میدهند. خودارضایی اولین اقدام جنسی است که توسط اکثر مردان و زنان تجربه شده است. در کودکان، خودارضایی بخشی طبیعی از اکتشاف بدن کودک توسط کودک است. اکثر مردم در بزرگسالی خودارضایی را ترک می کنند و بسیاری نیز در تمام طول عمر خود این عمل را انجام می دهند. در نظر داشته باشید این مقاله تنها از دیدگاه علمی به مسئله خودارضایی پرداخته است.
صحبت در مورد خودارضایی سخت است. شما ممکن است خجالت بکشید از دیگران، حتی از دوستانتان، در مورد خودارضایی سوال بپرسید. اگر فکر میکنید به انجام این عمل عادت کردهاید، حتما با متخصص روانشناس مشاوره انجام دهید.
علل خودارضایی
خودارضایی دختران و پسران علاوه بر اینکه احساس خوبی به فرد میدهد، راهی برای کاهش فشار جنسی است که به مرور زمان در افراد به وجود آمده است. خودارضایی مخصوصاً برای کاهش فشار جنسی در افرادی است که شریک جنسی ندارند، یا شریک جنسیشان مایل به برقراری ارتباط نیست و یا برای انجام عمل جنسی در دسترس نیست. همچنین خودارضایی یک روش ارضای جنسی برای افرادی است که نمیخواهند باردار شوند یا از خطر بیماریهایی که از راه جنسی منتقل میشود در امان باشند. همچنین در مواقعی که مرد باید نمونه اسپرم خود را برای آزمایش ناباروری یا اهداء اسپرم بدهد، انجام خودارضایی ضروری است. هنگامی که بزرگسالان دچار اختلال در عملکرد جنسی میشوند، متخصص مسائل جنسی از آنها میخواهد خودارضایی انجام دهند تا ارگاسم (در مورد زنان) یا به تاخیر انداختن ارگاسم (در مورد مردان) را تجربه کنند.
آیا خودارضایی عملی طبیعی است؟
ه طور کلی، جامعه پزشکی خودارضایی را یک عمل طبیعی و از نظر جنسی عملی بیخطر برای مردان و زنان میداند. اگر خودارضایی باعث شود شخص تمایلی به شریک جنسی خود نداشته باشد یا باعث ایجاد استرس برای فرد شود، یک مشکل به حساب میآید. اگر خودارضایی به طور اجباری انجام شود یا با زندگی و فعالیتهای روزانه فرد تداخل داشته باشد، باعث ایجاد استرس برای فرد میشود.
عوارض خودارضایی
اعتیاد به خودارضایی
برخی از افراد به خودارضایی معتاد میشوند. اگر خودارضایی باعث ایجاد مشکلات زیر در شما میشود، بهتر است بدانید که شما زمان زیادی را به خودارضایی میگذرانید. این مشکلات عبارتند از:
- کنسل کردن برنامهها و فعالیتهای روزانه
- دیر رسیدن به مدرسه و سر کار
- کنسل کردن برنامههایی که با دوستان یا خانواده داشتید
- از دست دادن موقعیتهای مهم اجتماعی
اعتیاد به خودارضایی تاثیری منفی بر روابط شما و دیگر قسمتهای زندگی شما خواهد داشت. خودارضایی مانع کار یا تحصیل شما میشود و کارایی شما را کاهش میدهد. حتی بر روابط شما نیز تاثیر منفی خواهد داشت زیرا دیگر مانند قبل زمان کافی به افرادی که دوستشان دارید اختصاص نمیدهید و به نیازهایشان توجه نمیکنید.
اگر نگران معتاد شدن به خودارضایی هستید، با پزشک خود درباره روشهای ترک خودارضایی صحبت کنید. صحبت درمانی به شما کمک میکند اعتیاد خود را مدیریت کنید. حتی با جایگزین کردن فعالیتهای دیگر به جای خودارضایی، خواهید توانست خودارضایی را ترک کنید. دفعه بعد که نیاز به خودارضایی داشتید سعی کنید یکی از کارهای زیر را انجام دهید:
- بدوید
- برای یک مجله مطلب بنویسید.
- وقتتان را با دوستانتان بگذرانید.
- به پیاده روی بروید.
خودارضایی کاملا بی خطر نیست
اعتقادات و داستانهای ساختگی زیادی در مورد خودارضایی وجود دارند. یکی از رایجترین داستانهای موجود در مورد خودارضایی این است که خودارضایی بخاطر لذتی که فرد در خود ایجاد می کند، برای سلامت او مضر است. پزشکان هنوز در تلاشند خودارضایی را با مشکلات دائمی در سلامت فرد ارتباط دهند. خودارضایی، برخلاف ارتباط با یک شریک جنسی، هیچ بیماری جنسی برای شما به ارمغان نمیآورد. اما نمیتوان تضمین کرد که خودارضایی بی خطر است.
خودارضایی بیش از حد، باعث سوزش و حساسیت پوست اندام تناسلی میشود. در زنان، خودارضایی بیش از حد باعث از بین رفتن یا تحریک بافت اسفنجی واژینال، کلیتوریس و مجرای ادرار و اعصاب کلیتوریس، مجرای ادرار، نقطه G، عضله اسفنکتر و مثانه میشود. در نتیجه، با تحریک شدید مجاری ادراری (در مردان بنام پروستات شناخته شده و تشخیص داده میشود) و بی اختیاری ادرار مواجه خواهید شد. با افزایش سن شرایط شما نیز بدتر میشود. ثابت شده است که بی اختیاری ادرار در بزرگسالی ناشی از خودارضایی بیش از حد و تحریک مکرر نقطه G در دوران جوانی است. شما باید اعصاب آسیب دیده را درمان کنید تا بی اختیاری ادرارتان برطرف شود. در برخی از موارد بسیار نادر، خودارضایی در مردان باعث شکستگی آلت تناسلی میشود. این وضعیت دردناک (که در حقیقت پارگی در تونیکا آلبوژینا است) زمانی اتفاق میافتد که آلتی که راست است به جسم سختی برخورد کند یا به زور بخواهد خم شود. این حالت در موارد اورژانسی نیاز به جراحی خواهد داشت.
خودارضایی و اختلال عملکرد جنسی
متخصصین میگویند مردانی که معمولا خودشان را به روشهایی برخلاف روشهایی که با شریک جنسی استفاده میشود تحریک میکنند، مثلا با ضربه زدن سریع یا اعمال فشار یا مالش زیاد باعث انزال با تاخیر میشوند. انزال با تاخیر نوعی اختلال در عملکرد جنسی است که در آن رسیدن به اوج لذت در هنگام رابطه با شریک جنسی بسیار سخت یا غیر ممکن است. مغز یاد گرفته است که خودارضایی احساس خوبی ایجاد میکند. هنگامی که مردان پس از مدتها خودارضایی، به روش دیگری که به اندازه خودارضایی لذت بخش است تحریک می شوند، در رسیدن به ارگاسم یا انزال مشکل خواهند داشت زیرا تحریک شریک جنسی شبیه به تحریک مرد توسط خودش نیست. هر مردی که اختلال در عملکرد جنسی را تجربه کرده باشد باید از خودش بپرسد که آیا احساسی که پس از خودارضایی در او ایجاد میشود با احساسی که شریک جنسی در او ایجاد میکند متفاوت است.
خودارضایی و خطر سرطان پروستات
رابطه بین خودارضایی و سرطان پروستات کمی نامشخص و مبهم است. یک مطالعه نشان داده است که اتزال مکرر در اوایل جوانی باعث کاهش خطر ابتلا به سرطان پروستات در سالهای بعد میشود. اما یافتههای مطالعه دیگری نشان داده است که تعداد دفعات انزال ربطی به افزایش خطر سرطان پروستات ندارد. در هر دو مطالعه، منظور از انزال مکرر، خودارضایی و مقاربت جنسی بوده است. در یک مطالعه دیگر، محققین دریافتند که خودارضایی مکرر در مردان جوان خطر سرطان پروستات را افزایش می دهد اما خودارضایی در مردان مسنتر خطر سرطان پروستات را کاهش میدهد. مقاربت با شریک جنسی هیچ تاثیری بر سرطان پروستات ندارد. محققان میگویند که احتمالا عمل خودارضایی باعث افزایش خطر سرطان پروستات در مردانی که در دهه 20 و 30 عمرشان زیاد خودارضایی انجام میدهند، نمیشود. مردانی که بیشتر خودارضایی میکنند، این کار را انجام میدهند زیرا هورمون جنسی مردانه در آنها زیاد است و مردان جوانی که به طور ژنتیکی پروستات حساس به هورمون دارند، اگر هورمون مردانه بیشری داشته باشند، احتمال ابتلا به سرطان پروستات نیز در آنها بیشتر خواهد بود. محققان میگویند در مردان بالای 50 سال انجام خودارضایی باعث تخلیه پروستات از مایعی که دارای مواد سرطان زا است خواهد شد.
خود ارضایی در چه سنی رخ میدهد؟
اقدام به خود ارضایی را میتوان در سنین گوناگونی دید که تفاوتی میان زن و مرد ندارد. یک فرد میتواند در سن 18 سالگی به این کار روی بیاورد و فرد دیگری در 40 سالگی. بنابراین در نظر گرفتن یک سن خاص برای این عمل، کار چندان درستی نیست. البته در دورانی که فرد از نظر جنسی میل و رغبت بیشتر و توانایی فعالیت را دارد، خود ارضایی نیز بیشتر انجام میگیرد. عوارض خود ارضایی نیز در سنین گوناگونی بروز میکند و ممکن است شدید، متوسط یا ضعیف باشد.
آیا کودکان هم خود ارضایی میکنند؟
بسیاری از والدینی که فرزندان کوچک دارند، نگران خود ارضایی آنها هستند و یا از رفتارهایی که کودک در برخورد با اندام جنسی خود بروز میدهد، شکایت میکنند. باید بدانید که خود ارضایی در کودکان با خود ارضایی در بزرگسالان بسیار متفاوت است.
کودکان هیچ درک و تصوری از لذت جنسی ندارند. بنابراین خود ارضایی در آنها به هیچ عنوان به معنای لذت بردن یا رسیدن به ارضای جنسی نیست. خود ارضایی در کودکان به دلیل کنجکاوی آنها نسبت به اندام تناسلیشان انجام میگیرد. بنابراین میتوان گفت به همان اندازه که چشم، گوش، دست یا پای کودک برای او قابل کشف و جذاب است، اندام جنسی او هم این قابلیت را دارد.
به همین دلیل خود ارضایی در کودکان به معنای انحراف جنسی آنها نیست و معایب خود ارضایی که در بزرگسالان بروز میکند، در آن دیده نمیشود.
خودارضایی در بارداری
بسیاری از خانمها درباره خود ارضایی در بارداری و عوارض آن سوال میکنند. در پاسخ به این سوال که آیا خود ارضایی در بارداری مشکل جدی ایجاد میکند یا نه باید گفت که در برخی شرایط مانندد زمانی که فرد در طول دوران بارداری، خونریزی واژینال دارد، یا در شرایطی که علائم بازداری زودرس در او دیده میشود و نقص دهانه رحم دارد، باید از خودارضایی اجتناب کند. زیرا خود ارضایی در این شرایط میتواند سلامت کودک را به خطر بیندازد.
دلایل خود ارضایی
خود ارضایی به دلایل گوناگونی رخ میدهد که در هر فرد با دیگری متفاوت است. اگر قرار باشد مهمترین دلایل اقدام به خود ارضایی را بررسی کنیم، میتوان به موارد زیر اشاره کرد:
تجربه لذت جنسی
بسیاری از افراد و بهویژه نوجوانانی که در سن بلوغ قرار دارند، برای تجربه کردن لذت جنسی به خود ارضایی روی میآورند. از آنجایی که خود ارضایی نیاز به هیچ شریک جنسی ندارد و به صورت فردی انجام میگیرد، این کار در میان برخی افراد بسیار رایج است.
رهایی از تنش جنسی
میل جنسی چیزی است که ممکن است در هر موقعیتی برای افراد ایجاد شود. گاهی این میل آنقدر زیاد میشود که فرد برای رهایی از تنش جنسی خود، خصوصا در شرایطی که شریک جنسی ندارد و یا شریک جنسیاش در کنار او نیست، به خود ارضایی روی میآورد. درواقع این کار میتواند به صورت مقطعی تنشهای جنسی فرد را کاهش دهد و میل او را ارضا کند.
رفع اضطراب
در مواردی، زمانی که فرد در دورهها یا شرایط اضطرابی قرار دارد، به خود ارضایی روی میآورد. این کار به صورت مقطعی به فرد کمک میکند که اضطراب خود را کاهش داده و به آرامش برسد. خود ارضایی زنان و مردان در این مورد زیاد انجام میشود.
کنجکاوی
خود ارضایی در برخی افراد، خصوصا خود ارضایی کودکان یا نوجوانان با هدف کنجکاوی در دستگاه تناسلی انجام میگیرد. در واقع آنها درکی از لذت جنسی یا رسیدن به ارضای جنسی ندارد و فقط برای برطرف کردن حس کنجکاوی خود نسبت به دستگاه تناسلیشان این کار را انجام میدهند.
ترس از بارداری یا ابتلا به بیماریهای مقاربتی
گاهی افراد به دلیل ترس از باردار شدن یا جلوگیری از ابتلا به بیماریها مقاربتی، خود ارضایی را انتخاب میکنند. به این صورت آنها ترجیح میدهند که میل جنسی خود را به تنهایی و بدون حضور شریک جنسی ارضا کنند. در این مسیر گاهی فرد آنقدر این عمل را تکرار میکند که عوارض خودارضایی گریبانگیر او میشود.
ارضا نشدن با شریک جنسی
عدم ارضای جنسی از طریق شریک جنسی، باعث تمایل فرد به خود ارضایی میشود. به زبان ساده زمانی که فرد از طریق رابطه جنسی با فرد دیگری ارضا نمیشود، ترجیح میدهد که با خود ارضایی این کار را انجام دهد.
وسواس
بسیاری از کسانی که به اختلال وسواس مبتلا هستند، ممکن است رفتارهای وسواسگونه خود را به صورت خود ارضایی بروز دهند. به این صورت که فرد نه برای ارضا و رسیدن به لذت جنسی، بلکه به دلیل عدم توانایی در متوقف کردن این کار به خود ارضایی روی میآورد.
عوارض خود ارضایی چیست؟
خودراضایی اگر به صورت پیدرپی و یک رفتار تکرار شونده انجام گیرد، عوارضی را به جای میگذارد که به صورت آسیب جسمی و روانی بروز میکند. از جمله مهمترین عوارض خود ارضایی میتوان به موارد زیر اشاره کرد:
پرخاشگری
یکی از مهمترین عوارض خود ارضایی بروز پرخاشگری است که در افراد مختلف دیده میشود. خود ارضایی زیاد باعث آسیب رسیدن به هیپوتالاموس میشود و در نتیجه مغز و سیستم عصبی با اختلال مواجه میشوند. در این حالت فرد نسبت به اتفاقات و رخدادهای اطراف خود بسیار حساس شده و رفتارهای پرخاشگرانه را از خودش بروز میدهد.
افسردگی و اضطراب
از دیگر عوارض خود ارضایی باید به افسردگی و اضطراب بالا اشاره کرد. کسانی که به طور مداوم به خود ارضایی روی میآورند، در یک احساس گناه و تحقیر دائمی قرار میگیرند و به صورت مکرر به خاطر انجام این کار، خودشان را سرزنش میکنند. بنابراین میتوان بروز افسردگی و اضطراب را از عوارض مهم خود ارضایی دانست که با احساس خودسرزنشگری، رفتارهای وسواسی و تنشهای روحی همراه است.
ضعف بدن و قوای جسمانی
یکی دیگر از عوارض خود ارضایی ضعف بدن و قوای جسمانی است که در برخی افراد بروز میکند. انجام خود ارضایی به تخلیه انرژی بدنی منجر میشود و خستگی، ضعف و کمبود قوای جسمانی در طول روز را به همراه دارد.
همچنین زمانی که به دلیل خود ارضایی زیاد و مکرر قوای بدن کاهش مییابد، بدن ضعیف شده و فرد بیشتر و راحتتر به بیماریها مبتلا میشود.
اختلال در توانایی جنسی
افرادی که به طور مکرر به خود ارضایی اقدام میکنند، در آینده و برای برقراری رابطه جنسی با شریک خود به مشکل برمیخورند. خود ارضایی میتواند به شرطی شدن مغز منجر شود و برقراری رابطه جنسی با فرد دیگری را دچار مشکل کند.
سرد شدن زوجین از هم
عوارض خود ارضایی در افراد متاهل خودش را به صورت سرد شدن رابطه میان زوجین بروز میدهد. به این صورت زن و شوهر نمیتوانند آنطور که باید نیازهای جنسی یکدیگر را برطرف کنند و کمکم رابطه آنها رو به سردی میرود.
کاهش عزت نفس
گاهی عوارض خود ارضایی در کاهش عزت نفس خودش را نشان میدهد. فردی که به شکل روتین و مقدار زیاد این کار را انجام میدهد، عزت نفس و اعتمادبهنفس خودش را از دست داده و دائم یک احساس کمبود و یا ضعف درونی میکند.
درمان خود ارضایی
بسیاری از افراد به دلیل شدت عوارض خود ارضایی و برهم خوردن نظم و روال زندگی خود، به دنبال درمانی اصولی و علمی برای خود ارضایی میگردند. برای درمان خود ارضایی و ترک آن میتوان به روشهای مختلفی عمل کرد که از جمله آنها باید به موارد زیر اشاره کنیم:
دوری از تنهایی
اولین راه ترک خود ارضایی و درمان آن، دوری از تنهایی است. افراد عموما زمانی که تنها هستند و شخص دیگری در کنار آنها نیست اقدام به خود ارضایی میکنند. بنابراین دوری از تنها ماندن و حضور در جمع میتواند تا حد بسیار زیادی از این کار جلوگیری کند.
پرهیز از تماشای پورن
محتوای پورن و تماشای فیلم و عکسهای تحریککننده، میتوانند به عنوان یکی از اصلیترین ابزارها برای خود ارضایی مطرح شوند بنابراین هر چقدر که فرد از این محتواها دوری کرده و خودش را با محتواهای سرگرمکننده مشغول کند، کمتر به سمت خودارضایی میرود.
مشغولیت به کار
بیکاری از دیگر عواملی است که به خود ارضایی منجر میشود و عوارض خود ارضایی را برای فرد به وجود میآورد. اینکه فرد تلاش کند از بیکار ماندن دور بماند و همواره کاری برای انجام و مشغولیت داشته باشد، به ترک خود ارضایی کمک بسیار زیادی میکند.
روان درمانی
همانطور که اشاره کردیم، در بسیاری از موارد، خود ارضایی در نتیجه یک مشکل روانشناختی رخ میدهد که میتواند اضطراب، وسواس یا هر چیز دیگری باشد. روان درمانی و کمک گرفتن از یک مشاور و روانشناس آگاه در روند درمان خود ارضایی بسیار موثر است.
فردی که به خود ارضایی روی میآورد، در صورتی که مجرد است میتواند از مشاوره و روان درمانی فردی کمک بگیرد و در صورت تاهل بهتر است از مشاوره زوج درمانی بهره ببرد. زوج درمانی به شکل کاملا تخصصی به ریشهیابی علت خود ارضایی زوجین میپردازد و با تشخیص آن کمک زیادی به برطرف شدن این حالات در زوجین میکند.
خود ارضایی یکی از اقداماتی است که تکرار و انجام پیدرپی آن به آسیبهای جسمی و روانی منجر میشود و فرد را با عوارض خود ارضایی روبهرو میکند. برای درمان خود ارضایی میتوانید به مشاوره و روان درمانی فردی و همچنین مشاوره زوج درمانی مراجعه کنید تا با ریشهیابی علل این کار، از انجام آن رها شوید.
درمانگران ما دراین مطب قدمبهقدم در این مسیر همراه با شما هستند.
